AED verplicht: wat zegt de Belgische wet in 2026?
Koninklijk Besluit van 21 april 2007, AED-categorieën, verplichtingen per sector, FOD-registratie en sancties. De volledige gids om in regel te zijn.
Wat u moet weten voor u een AED installeert
België regelt het gebruik van AED-toestellen sinds de wet van 12 juni 2006 en het koninklijk besluit van 21 april 2007. In tegenstelling tot Frankrijk bestaat er geen algemene federale verplichting om een AED te installeren in publieke plaatsen. Maar opgelet: registratie bij de FOD Volksgezondheid is verplicht vóór elke terbeschikkingstelling, en verschillende sectoren zijn onderworpen aan regionale verplichtingen.
Niet-naleving van het KB stelt bloot aan strafrechtelijke sancties: 8 dagen tot 6 maanden gevangenisstraf en/of 208 tot 4 000 € boete (geïndexeerde bedragen). Bovendien bestraft artikel 422bis van het Strafwetboek schuldig hulpverzuim bij een persoon in nood.
Elke minuut zonder defibrillatie vermindert de overlevingskansen met 10 %. Met een toegankelijke AED stijgt de overleving van 5 % naar meer dan 70 %. CardioPro regelt de FOD-registratie, de conforme signalisatie en het gedocumenteerd onderhoud — u vult enkel een formulier in.
Wet van 12 juni 2006
Elke persoon mag een AED gebruiken, ook zonder opleiding.
KB 21/04/2007
FOD-registratie verplicht vóór terbeschikkingstelling.
Sancties
208 tot 4 000 € boete + tot 6 maanden gevangenisstraf.
CardioPro regelt alles
Registratie, signalisatie, onderhoud, jaarlijks verslag.
17 jaar regelgevende evolutie
Van de basiswet van 2006 tot de meest recente regionale reglementen.
12 juni 2006 — Wet AED-gebruik
Machtigt elke persoon om een AED te gebruiken. Einde van het medische monopolie op defibrillatie.
21 april 2007 — KB veiligheidsnormen
2 toestelcategorieën, verplichte FOD-registratie, verzegelde wandkast, groen pictogram, maandelijkse controle.
7 september 2007 — Omzendbrief ICM/AMU/019
Preciseert het type conforme wandkast en de draagwijdte van het begrip "publieke plaats".
29 juli 2011 — Omzendbrief ICM/AMU/2010/2
Integreert AED-toestellen in de keten van dringende geneeskundige hulpverlening (112).
25 oktober 2012 — Decreet Franse Gemeenschap
AED verplicht in alle gesubsidieerde sportinfrastructuren van de Franse Gemeenschap.
26 mei 2021 — Europese Verordening MDR 2017/745
AED-toestellen worden geherclassificeerd in klasse III (hoogste risico). Versterkte certificering voor alle fabrikanten.
16 december 2022 — Omzendbrief ICM/AMU/2022/1
Laatste update: nieuwe FOD-contactgegevens, geïdentificeerde risicoplaatsen, geactualiseerd interventieprotocol.
2023-2024 — Reglement Voetbal Vlaanderen
AED verplicht in alle Vlaamse voetbalclubs, met een subsidie van 500 € per club.
De 2 AED-categorieën volgens KB 21/04/2007
Slechts één van de twee categorieën is toegelaten in publieke plaatsen.
Categorie 1 — Breed publiek
Dit is wat CardioPro levert. Bruikbaar door elke persoon, zonder voorafgaande opleiding.
- Geen manuele modus, geen ECG-scherm
- Volautomatisch OF halfautomatisch
- Enige toegelaten categorie in publieke plaatsen
- Geïntegreerde gesproken en visuele begeleiding
- Autonome analyse van het hartritme
Categorie 2 — Enkel professionals
Voorbehouden voor verpleegkundigen en gebrevetteerde hulpverleners-ambulanciers. Verboden in publieke plaatsen.
- Manuele modus en/of ECG-scherm
- Voorbehouden voor verpleegkundigen (KB nr. 78)
- En voor hulpverleners-ambulanciers (KB 13/02/1998)
- Gebruik in ziekenhuis, MUG, ambulances
- Niet beschikbaar voor breed publiek
Wie moet een AED installeren in België?
Overzicht van wettelijke verplichtingen en aanbevelingen per type locatie (stand 11/05/2026).
| Locatie | Verplicht? | Wettelijke basis |
|---|---|---|
| Bedrijven (algemeen) | Aanbevolen | Codex Welzijn op het Werk (KB 15/12/2010). Verplichte risicoanalyse, AED aanbevolen indien >50 jaar, elektrische risico's, trage toegang van de hulpdiensten. |
| Gesubsidieerde sportinfrastructuur (Wallonië & Franse Gemeenschap) | Verplicht | Decreet CFB 25/10/2012, Waals decreet 3/12/2020 art. 6 §2. Categorie 1 AED, zichtbare wandkast, jaarlijkse opleiding. |
| Vlaamse voetbalclubs | Verplicht | Reglement Voetbal Vlaanderen 2023-2024. Subsidie van 500 €/club. |
| Andere sportclubs (Vlaanderen) | Aanbevolen | Label "Hartveilige sportclub" van het Rode Kruis-Vlaanderen. |
| Handelszaken & grootwarenhuizen | Facultatief | Geen wettelijke verplichting, geen oppervlaktegrens. |
| Apotheken | Facultatief | KB 21/03/2018 (verplicht materiaal in apotheek): AED niet vermeld. |
| Scholen | Facultatief | Vlaanderen: "niet verplicht" (Onderwijs Vlaanderen). FWB: omzendbrief 8211, projectoproep "Gestes qui sauvent". |
| HoReCa (hotels, restaurants) | Facultatief | Geen wettelijke bepaling. |
| Gemeenten & openbare gebouwen | Facultatief | Omzendbrief FOD 7/9/2007 niet-dwingend. Label "Hartveilige gemeente". |
| Evenementen & festivals | Variabel | Volgens gemeentelijk reglement en noodplan (capaciteit, type evenement). |
| Stations, luchthavens, vervoer | Facultatief | Intern beleid NMBS/SNCB, Brussels Airport, MIVB/STIB, De Lijn, TEC. |
| Mede-eigendommen & residentiële gebouwen | Facultatief | Geen verplichting (bevestigd door Syncura). |
Bronnen: FOD Volksgezondheid, Belgisch Staatsblad, Voetbal Vlaanderen, Rode Kruis-Vlaanderen. Verifieer steeds bij uw sectorfederatie of gemeente.
Een AED registreren bij de FOD Volksgezondheid
4 verplichte stappen vóór de terbeschikkingstelling van een AED.
Formulier invullen
Via health.belgium.be/nl/e-services/automatische-externe-defibrillator-aed of per e-mail naar aed-dea@health.fgov.be. Bezorg: contactgegevens van de eigenaar, exact adres, merk, model, serienummer, Lambert 72-coördinaten.
Nummer ontvangen
De FOD levert een registratienummer af binnen ongeveer 30 dagen. Dit nummer is gekoppeld aan het serienummer van het toestel en moet bewaard worden.
Signalisatie plaatsen
Pictogram ISO 7010 E010 (hart + bliksem + kruis), groene achtergrond RAL 6032, hoogte ≥ 10 cm. Dezelfde vermeldingen op de wandkast en op de tas van de AED.
Onderhoud documenteren
Verplichte maandelijkse visuele controle. Onderhoudsregister bijhouden. Jaarlijks verslag van geregistreerde gegevens aan de FOD (art. 11 KB).
CardioPro regelt de FOD-registratie voor u — inbegrepen bij elke aankoop en huur.
Wat u riskeert — en wat u niet riskeert
Strafsancties voor houders, bescherming van de hulpverleners.
Strafsancties voor houders
Art. 5 van de wet van 12/06/2006: straffen voor eigenaars van een niet-conforme AED.
- 8 dagen tot 6 maanden gevangenisstraf
- 26 tot 500 € × opdeciemen (×8) = 208 tot 4 000 €
- Niet-registratie, gebrekkige wandkast of signalisatie
- Gebrek aan maandelijkse controle of register
- Afwezigheid van jaarlijks verslag aan de FOD
- Hygiëne-inspecteurs bevoegd (art. 10bis wet 8/07/1964)
- Gesubsidieerde sport: intrekking van subsidies van Wallonië of FWB
Bescherming van de hulpverlener
Art. 2 van de wet van 12/06/2006: elke persoon is expliciet gemachtigd om een AED te gebruiken.
- Geen specifieke "Goede Samaritaan"-wet
- Impliciete bescherming: te goeder trouw gebruik van een cat. 1 AED = wettelijk toegelaten daad
- Geen enkele veroordeling bekend van een hulpverlener te goeder trouw
- Art. 422bis Strafwetboek: schuldig hulpverzuim = 8 dagen tot 1 jaar gevangenis
- Aanbeveling FOD: een BA-verzekering afsluiten die AED-gebruik dekt
België, Frankrijk, Nederland: 3 zeer verschillende modellen
Het Belgische model is een tussenmodel tussen een strikte Franse verplichting en een sterk gestructureerd Nederlands vrijwilligerschap.
| Criterium | 🇧🇪 België | 🇫🇷 Frankrijk | 🇳🇱 Nederland |
|---|---|---|---|
| Wettelijke ERP-verplichting | Nee (behalve gesubsidieerde sport) | Ja (wet 2018, ERP cat. 1-5) | Nee (vrijwillig model) |
| Nationale registratie | FOD (niet-publieke databank) | Géo'DAE (sinds 2020) | HartslagNu (uniform 2018) |
| Burger-hulpverlenersnetwerk | EVapp (gefragmenteerd) | Staying Alive, SAUV Life | HartslagNu (270 000 vrijwilligers) |
| Overleving hartstilstand | 5–10 % | < 10 % | ~25 % |
| Hartstilstanden / jaar | 10 000–15 000 | 40 000–50 000 | ~17 000 |
| CPR-percentage door getuige | ~44 % | ~58 % | 75–80 % |
Bronnen: European Resuscitation Council (EuReCa-TWO register), Belgian Resuscitation Council, HartslagNu, Frans ministerie van Volksgezondheid.
De hartnood in cijfers
Elke minuut sterft iemand in Europa aan een hartstilstand. De snelheid van defibrillatie bepaalt de overleving.
EEN LEVENSREDDEND GEBAAR
Meer dan 80 % van de hartstilstanden gebeurt buiten het ziekenhuis. De AED is het enige toestel dat een fibrillerend hart kan herstarten.
MAX 3 MINUTEN
Daarboven worden hersenletsels onomkeerbaar. Een vrij toegankelijke AED in uw vestiging verandert alles.
Moet u uw team opleiden?
Er is geen wettelijke opleiding vereist om een categorie 1 AED te gebruiken. Het toestel begeleidt de gebruiker met gesproken instructies. Maar enkele uren opleiding verhogen het vertrouwen en de interventiesnelheid sterk.
Rode Kruis-Vlaanderen
EHBO & AED — Erkende EHBO-opleiding met AED-module.
Duur: 15u • Geldigheid: 5 jaar
Belgian Resuscitation Council
BLS/AED Provider — Internationaal erkende ERC-certificering.
Duur: 4u • Hercertificering: elke 2 jaar
Bedrijfsopleiding
Bedrijfshulpverlener — Kader van de Codex Welzijn op het Werk.
Duur: 18u + jaarlijkse herhaling minimum 4u
Veelgestelde vragen over de AED-verplichting
10 praktische vragen over de wet, sancties, registratie en opleiding.
Conformiteit op maat, van keuze tot onderhoud
-
FOD-registratie voor u geregeld
Formulier, opvolging en registratienummer, 100 % voor u opgenomen.
-
Conforme signalisatie KB 21/04/2007
Pictogram ISO 7010 E010, groene achtergrond RAL 6032, volledige vermeldingen — inbegrepen.
-
Register & jaarverslag
Gedocumenteerd onderhoud en jaarlijks verslag aan de FOD overgenomen.
"We hebben ons sportcentrum uitgerust in minder dan 48u. CardioPro regelde de FOD-registratie, de signalisatie en de eerste controle. We zijn conform het decreet van 2012 zonder er zelf om te moeten geven."
— Verantwoordelijke sportcentrum, Provincie Antwerpen
Mijn conformiteit checken